راهنمای استفاده از کم‌هزینه فدرال خرید خودروی برقی

دولت فدرال کانادا طرح جدیدی را برای حمایت مالی از خریداران خودروهای برقی معرفی کرده است. اگرچه مبلغ این مشوق در ابتدا مشابه برنامه قبلی به نظر می‌رسد، اما در جزئیات اجرایی، به‌ویژه در زمینه مدل‌های واجد شرایط، تفاوت‌های چشمگیری میان این دو برنامه وجود دارد.

بر اساس «برنامه مقرون‌به‌صرفه کردن خودروهای برقی کانادا» (EVAP)، برای خرید خودروهای تمام‌الکتریکی حداکثر ۵۰۰۰ دلار و برای خودروهای پلاگین‌هیبرید (PHEV) تا سقف ۲۵۰۰ دلار تخفیف در نظر گرفته شده است. با این حال، خریداران باید بدانند که این مبالغ دائمی نیستند؛ از ابتدای ژانویه ۲۰۲۷، سقف تخفیف‌ها به ترتیب به ۴۰۰۰ و ۲۰۰۰ دلار کاهش می‌یابد و این روند نزولی در سال‌های پس از آن نیز ادامه خواهد داشت.

تفاوت کلیدی در معیارهای صلاحیت خودرو

اصلی‌ترین تغییر نسبت به گذشته، به نحوه تعیین خودروهای واجد شرایط بازمی‌گردد. در طرح قبلی، کافی بود قیمت «تیپ پایه» یک مدل خودرو کمتر از ۵۵ هزار دلار (یا ۶۰ هزار دلار برای شاسی‌بلندها و وانت‌ها) باشد تا تمامی تیپ‌های گران‌تر و فول‌آپشن آن مدل نیز مشمول دریافت یارانه شوند. اما در قانون جدید، «ارزش نهایی معامله» ملاک است. این بدان معناست که ممکن است برخی از تیپ‌های ارزان‌قیمت یک خودرو مشمول دریافت یارانه شوند، در حالی که تیپ‌های گران‌تر همان مدل از لیست حمایتی خارج گردند.

زمان اجرا و اهداف برنامه

این طرح که در ماه فوریه به عنوان بخشی از راهبرد خودرویی دولت مارک کارنی معرفی شد، شامل تمامی خودروهای نو (خرید یا لیزینگ) می‌شود که از تاریخ ۱۶ فوریه به بعد معامله شده‌اند. دفتر نخست‌وزیری هدف از این اقدام را تقویت تقاضای داخلی از طریق کاهش هزینه‌های خرید، حمایت از تولیدات داخلی، کاهش آلایندگی و گسترش زیرساخت‌های شارژ اعلام کرده است.

برنامه EVAP در واقع جایگزین طرح iZEV شده است که از سال ۲۰۱۹ اجرا می‌شد و در مارس ۲۰۲۵ به دلیل اتمام بودجه، به طور ناگهانی متوقف شد. دولت برای برنامه جدید بودجه‌ای ۲.۲۷۵ میلیارد دلاری در نظر گرفته است که پیش‌بینی می‌شود تا پنج سال آینده دوام بیاورد.

مبالغ حمایتی در سال ۲۰۲۶

در سال جاری میلادی، مصرف‌کنندگان و کسب‌وکارها همچنان می‌توانند برای خرید خودروهای تمام‌برقی از ۵۰۰۰ دلار و برای مدل‌های پلاگین‌هیبرید از ۲۵۰۰ دلار تخفیف بهره‌مند شوند. با این حال، تکرار این نکته ضروری است که از سال آینده میلادی، روند کاهش پلکانی این مبالغ آغاز خواهد شد.

سال میلادی	خودروهای برقی (یا پیل سوختی هیدروژنی)	خودروهای پلاگین‌هیبرید (PHEV)
۲۰۲۶	۵,۰۰۰ دلار	۲,۵۰۰ دلار
۲۰۲۷	۴,۰۰۰ دلار	۲,۰۰۰ دلار
۲۰۲۸	۳,۰۰۰ دلار	۱,۵۰۰ دلار
۲۰۲۹	۳,۰۰۰ دلار	۱,۵۰۰ دلار
۲۰۳۰	۲,۰۰۰ دلار	۱,۰۰۰ دلار
۲۰۳۱	۲,۰۰۰ دلار	۱,۰۰۰ دلار

نحوه دریافت و فرآیند درخواست

برخلاف بسیاری از طرح‌های حمایتی که نیاز به پیگیری‌های اداری طولانی دارند، دریافت این اعتبار مالی بسیار ساده است. طبق دستورالعمل‌های برنامه، نمایندگی‌های خودرو موظف‌اند تمامی مراحل درخواست را از طرف مشتری انجام دهند. خریداران نباید برای بهره‌مندی از این مشوق ودیعه‌ای بپردازند یا منتظر دریافت چک در آینده باشند؛ بلکه این مبلغ باید به‌صورت تخفیف مستقیم و در لحظه خرید یا لیزینگ، از قیمت نهایی کسر شود.

باید توجه داشت که هر فرد در طول بازه پنج‌ساله این برنامه، تنها یک‌بار مجاز به استفاده از اعتبار EVAP است؛ بنابراین انتخاب زمان و نوع خودرو اهمیت زیادی دارد. (محدودیت‌ها برای کسب‌وکارها و سازمان‌های غیرانتفاعی متفاوت است).

شرایط اعتبار برای خودروهای لیز (Lease)

در سال ۲۰۲۶، مبلغ اعتبار برای خودروهای لیزشده بستگی مستقیم به مدت قرارداد دارد:

لیز ۴۸ ماهه یا بیشتر: بهره‌مندی از ۱۰۰ درصد اعتبار (تا سقف ۵۰۰۰ دلار).
لیز ۳۶ ماهه: ۳,۷۵۰ دلار.
لیز ۲۴ ماهه: ۲,۵۰۰ دلار.
لیز ۱۲ ماهه: ۱,۲۵۰ دلار.

چه خودروهایی واجد شرایط هستند؟

قوانین جدید مرزبندی مشخصی را برای صلاحیت خودروها تعیین کرده است:

۱. سقف قیمت ۵۰ هزار دلاری: اعتبار مالی تنها شامل خودروهای نویی می‌شود که «ارزش نهایی معامله» آن‌ها تا ۵۰,۰۰۰ دلار باشد.

۲. استثنای تولیدات کانادا: خودروهای برقی که در داخل خاک کانادا تولید می‌شوند، هیچ سقف قیمتی ندارند. به همین دلیل است که خودروی لوکس و قدرتمندی مانند «دوج چارجر دیتونا اسکت‌پک» (Dodge Charger Daytona Scat Pack) ساخت ویندزور با قیمت ۷۵,۳۹۰ دلار، در کنار خودروهای ارزان‌قیمت شهری، واجد شرایط دریافت یارانه است.

۳. ممنوعیت خودروهای چینی: خودروهای برقی ساخت چین مشمول این طرح نمی‌شوند، چرا که این اعتبار تنها به خودروهای تولید شده در کشورهایی تعلق می‌گیرد که با کانادا توافق‌نامه تجارت آزاد دارند.

«ارزش نهایی معامله» شامل چه مواردی است؟

درک دقیق این مفهوم برای خریداران حیاتی است، زیرا ملاک اصلی صلاحیت خودرو همین عدد است. طبق تعریف دولت فدرال، موارد زیر در محاسبه ارزش نهایی لحاظ می‌شوند:

قیمت پایه تیپ خودرو (پس از کسر تخفیف‌های کارخانه یا نمایندگی).
آپشن‌ها، تجهیزات جانبی و بسته‌های سفارشی نصب شده در زمان تولید.
لوازم جانبی همراه خودرو در زمان تحویل.
هزینه‌های نمایندگی (هزینه خدمات، امور اداری، مستندسازی و تنظیم بازار).

چه مواردی محاسبه نمی‌شوند؟

مبالغ مربوط به معاوضه خودروی کارکرده (Trade-in)، مالیات، خرید لاستیک زمستانی، شارژر خانگی، گارانتی‌های تمدید شده و همچنین هزینه‌های حمل‌ونقل و بازرسی پیش از تحویل (PDI) در محاسبه این سقف ۵۰ هزار دلاری لحاظ نمی‌شوند.

واکنش خودروسازان به سقف قیمتی یارانه جدید

در پاسخ به این پرسش که آیا شرکت‌های خودروسازی برای تطبیق با قوانین جدید قیمت‌های خود را تغییر داده‌اند یا خیر، باید گفت: بله. بسیاری از خودروسازان برای اینکه محصولاتشان از گردونه رقابت خارج نشود، با ارائه تخفیف‌های اختصاصی تلاش می‌کنند قیمت نهایی خودرو را به زیر مرز ۵۰ هزار دلار برسانند تا مشتریان بتوانند از مشوق‌های دولتی بهره‌مند شوند.

کیا (Kia):

سخنگوی کیا کانادا تأیید کرد که این شرکت برای مدل‌های «نیرو برقی ۲۰۲۶» (Niro EV) و «سورنتو پلاگین‌هیبرید ۲۰۲۵» (Sorento PHEV) تخفیف‌های ویژه‌ای در نظر گرفته است. به عنوان مثال، تیپ فول‌آپشن نیرو (Niro EV Wave) که به طور معمول ۵۳,۵۹۵ دلار قیمت دارد، اکنون با ۵,۰۰۰ دلار تخفیفِ کارخانه عرضه می‌شود. این کاهش قیمت باعث می‌شود خودرو واجد شرایط دریافت ۵,۰۰۰ دلار یارانه EVAP نیز بشود که در مجموع، کاهش قیمت چشمگیر ۱۰ هزار دلاری را برای خریدار به همراه دارد.

تویوتا (Toyota):

تویوتا نیز علاوه بر مشوق‌های دولتی، ۵,۰۰۰ دلار تخفیف برای مدل‌های برقی bZ و پریوس پلاگین‌هیبرید در نظر گرفته است. همچنین، این شرکت قیمت تیپ پایه مدل بسیار محبوب «راوفور پلاگین‌هیبرید» (RAV4 PHEV) را نزدیک به ۴,۰۰۰ دلار کاهش داد تا برچسب قیمتی آن را به زیر ۵۰ هزار دلار برساند.

میتسوبیشی (Mitsubishi):

داستان میتسوبیشی نیز در نوع خود جالب است. زمانی که این شرکت در ماه ژانویه قیمت «اوتلندر پلاگین‌هیبرید ۲۰۲۶» (با باتری بزرگتر و برد بیشتر) را اعلام کرد، قیمت آن ۵۰,۴۹۸ دلار بود. اما تنها یک ماه بعد، میتسوبیشی قیمت تیپ پایه را ۵۰۰ دلار کاهش داد تا با قرار گرفتن در سطح ۴۹,۹۹۸ دلار، واجد شرایط دریافت یارانه شود. البته تیپ‌های گران‌تر این مدل همچنان مشمول این طرح نیستند.

جنرال موتورز (General Motors):

جنرال موتورز کانادا نیز قیمت برخی از مدل‌های برقی خود را کاهش داده است، اما از ارائه جزئیات دقیق خودداری می‌کند. سخنگوی برند شورولت در این باره می‌گوید که تخفیف‌های تولیدکننده به طور مرتب بر اساس شرایط بازار بازنگری و تنظیم می‌شوند.

خلاصه اینکه بازار خودروهای برقی در کانادا با سرعت زیادی در حال تغییر است. با توجه به اینکه خودروسازان برای حفظ سهم بازار خود مدام در حال تغییر استراتژی‌های قیمتی هستند، به خریداران توصیه می‌شود حتماً پیش از معامله، آخرین وضعیت صلاحیت خودرو برای دریافت یارانه EVAP را از نمایندگی رسمی استعلام کنند.

برگرفته از گلوب اند میل کانادا