مافیای مونترال: خاندان ریزوتو (قسمت دوم) داستان‌هایی از خانواده‌های تبهکار مونترال

“پدرخوانده تفلون” (دهه‌های ۱۹۸۰ تا اوایل ۲۰۰۰)

رهبری نوین: دیپلماسی جایگزین خشونت عریان

پس از جنگ داخلی خونین و حذف رقبای کالابریایی در اواخر دهه ۱۹۷۰، نیکولو ریزوتو قدرت را به دست گرفت، اما به تدریج پسرش، ویتو، به چهره اصلی خانواده تبدیل شد. ویتو ریزوتو (متولد ۱۹۴۶ در سیسیل)، برخلاف پدرش که بیشتر به سنت‌های مافیایی سیسیلی پایبند بود، سبک رهبری متفاوتی را در پیش گرفت. او دریافته بود که در دنیای مدرن، خشونت عریان و جنگ‌های دائمی برای کسب و کار مضر است. ویتو ترجیح می‌داد از دیپلماسی، مذاکره و ایجاد اتحادهای استراتژیک برای گسترش نفوذ و سودآوری استفاده کند.او به سرعت به خاطر توانایی‌اش در میانجیگری بین گروه‌های مختلف و حل و فصل اختلافات شهرت یافت. این ویژگی‌ها، همراه با توانایی‌اش در فرار از محکومیت‌های قضایی جدی برای سال‌ها، باعث شد رسانه‌ها به او لقب “پدرخوانده تفلون” (Teflon Don) مونترال را بدهند.

گسترش امپراتوری جنایی: از مواد مخدر تا ساخت و ساز

تحت رهبری ویتو، خانواده ریزوتو فعالیت‌های جنایی خود را به شکل چشمگیری گسترش داد. مهم‌ترین منبع درآمد آن‌ها، قاچاق مواد مخدر، به ویژه کوکائین، در مقیاس وسیع بود. آن‌ها با استفاده از موقعیت استراتژیک مونترال و به خصوص بندر و فرودگاه این شهر، شبکه‌های پیچیده‌ای برای واردات مواد مخدر از آمریکای جنوبی (به‌ویژه کلمبیا و ونزوئلا) و توزیع آن در کانادا و ایالات متحده ایجاد کردند. گفته می‌شود که در دوره‌ای، بخش عمده‌ای از کوکائین و حشیش کشف شده در کانادا توسط گروه‌های مستقر در کبک، عمدتاً تحت کنترل ریزوتوها، وارد شده بود. آن‌ها برای این کار با کارتل‌های قدرتمند مواد مخدر و همچنین با خانواده‌های مافیایی دیگر مانند قبیله کونتررا-کاروانا (Cuntrera-Caruana Mafia clan)، که آن‌ها هم ریشه‌های سیسیلی داشتند، همکاری نزدیک داشتند.

اما فعالیت‌های ریزوتوها تنها به مواد مخدر محدود نمی‌شد. ویتو با هوشمندی دریافت که نفوذ در اقتصاد قانونی می‌تواند پوشش مناسبی برای فعالیت‌های غیرقانونی فراهم کرده و سودآوری را نیز افزایش دهد. یکی از مهم‌ترین حوزه‌های نفوذ آن‌ها، صنعت ساخت و ساز در کبک بود. شواهد و شهادت‌های بعدی در کمیسیون شاربونو (Charbonneau Commission) نشان داد که شرکت‌های ساختمانی مرتبط با مافیا، از طریق تبانی، رشوه به مقامات شهری و اتحادیه‌های کارگری، و ارعاب رقبا، قراردادهای دولتی پرسودی را به دست می‌آوردند. بخشی از سود حاصل از این قراردادها به خانواده ریزوتو و مقامات فاسد پرداخت می‌شد. کافه قدیمی “کونزنتسا سوشیال کلاب” (Consenza Social Club) در محله سنت لئونارد، که زمانی مقر غیررسمی ریزوتوها بود، محلی بود که پلیس با نصب دوربین‌های مخفی، ملاقات‌ها و رد و بدل کردن پول بین اعضای مافیا و برخی پیمانکاران ساختمانی را ثبت کرد.

علاوه بر این، خانواده ریزوتو در قمار غیرقانونی، نزول‌خواری، اخاذی و پولشویی نیز فعال بودند. آن‌ها شبکه‌های گسترده‌ای برای شرط‌بندی‌های غیرقانونی داشتند و از طریق نزول‌خواری با بهره‌های گزاف، افراد زیادی را به دام می‌انداختند. پول حاصل از فعالیت‌های مجرمانه نیز از طریق کسب‌وکارهای به ظاهر قانونی، مانند رستوران‌ها، شرکت‌های ساختمانی و سرمایه‌گذاری در املاک، شسته می‌شد.

شبکه اتحادها: ششمین خانواده و بازیگران مونترال

ویتو ریزوتو استاد ایجاد و حفظ اتحاد بود. او توانست گروه‌های متخاصم مختلفی را در دنیای زیرزمینی مونترال، از جمله باندهای موتورسوار مانند هلز آنجلز (Hells Angels)، باندهای خیابانی هائیتی‌تبار و گروه‌های ایرلندی مانند وست اند گنگ (West End Gang)، حول یک میز جمع کند و نوعی صلح مسلح را برقرار سازد که به همه اجازه می‌داد تا از کیک جرم و جنایت سهمی ببرند، البته با حفظ برتری خانواده ریزوتو. این توانایی در مدیریت اتحادها و گستردگی فعالیت‌های بین‌المللی، برخی از نویسندگان و کارشناسان جرم سازمان‌یافته را بر آن داشت تا خانواده ریزوتو را “خانواده ششم” (Sixth Family) بنامند، در کنار پنج خانواده سنتی مافیای نیویورک.

ارتباط ریزوتوها با خانواده بونانو (Bonanno) نیویورک، علیرغم نقش‌شان در حذف جناح کوترونی که به بونانو وابسته بود، همچنان ادامه داشت، هرچند پیچیده بود. در حالی که FBI آن‌ها را شاخه‌ای از بونانو می‌دانست، مقامات کانادایی و بسیاری دیگر، ریزوتوها را به عنوان یک خانواده مستقل و قدرتمند به رسمیت می‌شناختند. ویتو حتی در سال ۱۹۸۱ به درخواست جو ماسینو، رئیس وقت خانواده بونانو، در قتل سه کاپیتان رقیب (معروف به قتل سه کاپو) در نیویورک مشارکت داشت؛ اقدامی که سال‌ها بعد گریبان‌گیرش شد.

چهره‌های کلیدی و مکان‌های مهم

در دوران اوج قدرت ویتو، حلقه‌ای از افراد وفادار و کلیدی او را همراهی می‌کردند. پدرش، نیکولو، همچنان به عنوان “پدرخوانده” حضور داشت، هرچند قدرت عملیاتی بیشتر در دست ویتو بود. پائولو رندا (Paolo Renda)، شوهر خواهر ویتو، به عنوان مشاور ارشد یا “کونسیلیری” (consigliere) خانواده عمل می‌کرد. روکو سولسیتو (Rocco Sollecito)، فرانچسکو آرکادی (Francesco Arcadi)، لورنزو جوردانو (Lorenzo Giordano) و فرانچسکو دل بالسو (Francesco Del Balso) از دیگر اعضای ارشد و فرماندهان عملیاتی بودند که در تصمیم‌گیری‌ها و مدیریت فعالیت‌های مختلف نقش داشتند.

مرکز فعالیت‌های خانواده، اگرچه به‌طور رسمی مشخص نبود، اما پاتوق‌هایی مانند کافه کونزنتسا در سنت لئونارد و برخی رستوران‌ها و کلاب‌های اجتماعی در مناطق ایتالیایی‌نشین شهر، محل ملاقات‌های مهم بودند. خانه‌های مجلل اعضای اصلی خانواده، به خصوص در خیابان آنتوان-برتله (Antoine Berthelet Avenue) در منطقه کارتیه‌ویل (Cartierville)، که به “ردیف مافیا” (Mafia Row) معروف شد، نمادی از قدرت و ثروت آن‌ها بود همین خیابان بعدها شاهد تراژدی‌های خونینی برای خانواده شد.

آرامش قبل از طوفان

دهه‌های ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ و اوایل ۲۰۰۰، دوران تثبیت قدرت و اوج شکوفایی امپراتوری ریزوتو بود. ویتو با مهارت توانسته بود چهره‌ای آرام و قابل احترام از خود به نمایش بگذارد و همزمان شبکه‌های عظیم جنایی را در سطح ملی و بین‌المللی مدیریت کند. به نظر می‌رسید امپراتوری او نفوذناپذیر و پایدار است. اما در سایه‌ها، نیروهای پلیس، به ویژه پلیس سواره سلطنتی کانادا (RCMP)، در حال جمع‌آوری اطلاعات و نفوذ به تشکیلات آن‌ها بودند. همچنین، مشارکت ویتو در قتل سه کاپو در نیویورک، پرونده‌ای باز بود که می‌توانست هر لحظه او را به زیر بکشد. دوران طلایی “پدرخوانده تفلون” رو به پایان بود و طوفانی سهمگین در راه بود که پایه‌های این امپراتوری را به لرزه درآورد.

در بخش بعدی، به آغاز سقوط، عملیات پلیسی گسترده علیه خانواده، دستگیری ویتو و جنگ قدرتی که در غیاب او آغاز شد، خواهیم پرداخت.

نقشه تعاملی برخی از مکان‌های مرتبط با داستان خانواده ریزوتو در مونترال

روی نشانگرها کلیک کنید تا اطلاعات مربوط به هر مکان را ببینید.

 

قسمت اول داستان خاندان ریزوتو