پایان برنامه PEQ و ابهامهای برنامه جدید نیروی کار ماهر
دولت کبک با تصمیم به لغو برنامهی «تجربهی کبکی» (PEQ) و جایگزینی آن با برنامهی جدید «انتخاب نیروی کار ماهر» (PSTQ)، با انتقادهای فزایندهای از سوی کارشناسان مهاجرت، شهرداریها، احزاب مخالف و گروههای اقتصادی مواجه شده است. ژان-فرانسوا روبرژ، وزیر مهاجرت کبک، میگوید برنامهی جدید امکان هدفگیری دقیقتر نیازهای بازار کار را فراهم میکند؛ اما منتقدان معتقدند این تغییر ناگهانی، هزاران نفر را در بلاتکلیفی قرار داده است.
برنامهی PEQ چه بود؟
PEQ یکی از مسیرهای اصلی دریافت «گواهی انتخاب کبک» بود؛ مدرکی که برای درخواست اقامت دائم ضروری است. این برنامه فقط برای دانشجویان بینالمللی و کارگران خارجی واجد شرایط در دسترس بود؛ افرادی که سطح پیشرفته زبان فرانسوی داشتند و دستکم دو سال در برخی بخشهای مشخص در کبک کار کرده بودند. همسران متقاضیان نیز باید سطح زبان خود را اثبات میکردند.
کارشناسان میگویند هرچند PEQ انتخابی بود، اما معیارهای شفافتری داشت و پیشبینی نتیجه برای متقاضیان سادهتر بود. دولت کبک طی سالهای اخیر بهتدریج دامنهی مشاغل واجد شرایط را محدود کرد و در نهایت، این برنامه را در نوامبر گذشته بهطورکامل لغو کرد. با این حال، پروندههایی که پیش از لغو ثبت شدهاند همچنان بررسی میشوند.
چه چیزی جایگزین شده است؟
برنامهی جدید PSTQ بر پایه یک سیستم امتیازدهی پویا عمل میکند. متقاضیان باید علاقهمندی خود را در سامانهی آنلاین «Arrima» ثبت کنند و دولت کبک هر ماه، بر اساس اولویتهای متغیر، دعوتنامه صادر میکند.
در سال جاری، تمرکز اصلی بر مناطق خارج از مونترال و لاوال است؛ بهویژه برای متقاضیانی که در بخشهایی مانند بهداشت، آموزش و ساختوساز فعالیت دارند یا تحصیلات خود را در کبک به پایان رساندهاند. دولت قصد دارد حدود ۲۹ هزار مهاجر اقتصادی را عمدتاً از طریق PSTQ انتخاب کند. نخستین دور دعوتنامهها ماه گذشته ارسال شد که بیش از ۶۴ درصد آنها به متقاضیان خارج از مونترال و لاوال اختصاص داشت.
چرا مخالفتها ادامه دارد؟
شهرداریها و گروههای اقتصادی میگویند لغو PEQ بدون در نظر گرفتن «افرادی که همین حالا در کبک ساکن و شاغلاند» میتواند به کمبود نیروی کار دامن بزند، بدون آنکه فشاری تازه بر مسکن یا خدمات عمومی وارد کند. برخی منتقدان ادعای دولت مبنی بر امکان درخواست «صدها هزار نفر» در صورت تداوم PEQ را گمراهکننده میدانند؛ چرا که آمار رسمی نشان میدهد در سالهای ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۳، سالانه بین حدود ۵,۹۰۰ تا ۲۵,۰۰۰ گواهی از این مسیر صادر شده است.
تکلیف کارکنان بخش سلامت چیست؟
بر اساس دادههای نظام سلامت کبک، بیش از ۶,۳۰۰ نیروی موقت خارجی—از جمله پرستاران و کمکبهیاران—تا پایان ۲۰۲۶ با انقضای مجوز کار روبهرو میشوند. لغو PEQ نگرانیهایی دربارهی از دست رفتن این نیروها ایجاد کرده است. وزیر مهاجرت وعده داده تا پایان سال، برای این گروهها دعوتنامهی PSTQ صادر شود و همزمان با اتاوا برای تمدید مجوزها مذاکره میکند.
نقش دولت فدرال کجاست؟
کبک از اتاوا خواسته مجوزهای کار را تمدید کند، اما برخی حقوقدانان میگویند محدودیتها—بهویژه در مونترال و لاوال—ریشه در سیاستهای استانی دارد. دولت فدرال تأکید کرده انتخاب مهاجران اقتصادی کبک در اختیار استان است و دارندگان گواهی انتخاب میتوانند برای تمدید مجوز اقدام کنند.
لغو PEQ و اجرای PSTQ، اگرچه با هدف مدیریت بهتر نیازهای بازار کار معرفی شده، اما بهدلیل تغییر ناگهانی مسیرها و ابهام در گذار، موجی از نگرانی و مخالفت را برانگیخته است. سرنوشت هزاران متقاضیِ مستقر در کبک—بهویژه در بخشهای حیاتی—به نحوهی اجرای وعدهها و هماهنگی عملی میان کبک و اتاوا گره خورده است.













