تحریریهی «مداد»
ابعاد بیسابقه خشونت نیروهای امنیتی در جمهوریاسلامی علیه معترضان به حدی بود که بسیاری از چهرههای سرشناس جهانی را به تاکید بر لزوم مداخلهی جهانی برای جلوگیری از کشتار بیشتر و البته پیگیری قانونی جنایتکاران واداشته است.
در این میان، گلوب اند میل کانادا به تازگی در مقالهای، به قلم شیرین عبادی و پیام اخوان، به ضرورت برگزاری دادگاه نورنبرگ برای رسیدگی به این جنایات پرداخته است.
خانم عبادی برندهی جایزه صلح نوبل سال ۲۰۰۳ و مؤسس کانون مدافعان حقوق بشر در ایران است. آقای اخوان نیز استاد حقوق بشر در کالج مسی دانشگاه تورنتو، از بنیانگذاران مرکز اسناد حقوق بشر ایران و دادستان سابق سازمان ملل در لاهه است که به تازگی به عنوان نمایندهی جامعهی مدنی در نشست ویژهی شورای حقوق بشر سازمان ملل حضور داشته است.
در این یادداشت، صحنههایی تکاندهنده از سردخانههای ایران توصیف شده است که در آن والدین ناچارند میان کیسههای پلاستیکی رها شده بر کف زمین، به دنبال پیکر فرزندان نوجوان خود بگردند. طبق آمارهای جمعآوری شده توسط کادر درمان در بیمارستانها و درمانگاههای سراسر کشور، تخمین زده میشود که تنها در بازه زمانی هشت تا ۲۳ ژانویهی ۲۰۲۶، بیش از ۳۰ هزار نفر کشته و سه برابر این تعداد به شدت مجروح شده باشند.
نویسندگان تأکید میکنند که این ابعاد از کشتار در تاریخ معاصر ایران بیسابقه است و آن را نه یک سرکوب ساده، بلکه یک «پاکسازی» (Extermination) توصیف میکنند. برای درک بهتر این فاجعه، اشاره شده است که در نسلکشی سربرنیتسا در سال ۱۹۹۵ حدود هشت هزار نفر در ۲۰ روز کشته شدند، درحالیکه در ایران، آمار کشتهشدگان دستکم چهار برابر آن رقم در نیمی از آن بازهی زمانی است؛ ابعادی که با فاجعهی «بابین یار» در اوکراین در دوران هولوکاست برابری میکند.
در این مقاله آمده همانطورکه منشور ۱۹۴۵ نورنبرگ چنین فجایعی را به عنوان جنایت علیه بشریت تعریف کرد، امروز نیز میلیونها ایرانی خواستار برپایی دادگاهی مشابه برای پاسخگو کردن سران جمهوریاسلامی هستند. اگرچه جمهوری اسلامی عضو اساسنامه رم نیست و ارجاع پرونده به دیوان کیفری بینالمللی (ICC) از طریق شورای امنیت به دلیل احتمال وتوی اعضای دائم با چالشهای سیاسی روبروست، اما برگزاری چنین جلساتی برای نشان دادن همبستگی جهانی با مردم ایران در این «ساعتهای تاریک» امری ضروری تلقی میشود.
در نهایت، عبادی و اخوان بر این باورند که عدالت واقعی تنها در دادگاههای مستقل و بیطرف در ایران دموکراتیک آینده محقق خواهد شد؛ چرا که عدالت تنها راهکار برای مقابله با مصونیت از مجازات و فراموشی اجباری است.
آنها تأکید میکنند که ایرانیان، چه در داخل و چه در خارج از کشور، در وضعیت تروما و فشار روانی شدیدی به سر میبرند، اما به عنوان ملتی باستانی و تابآور، از این شب تاریک عبور خواهند کرد.
نویسندگان یادداشت خود را با این امید به پایان میبرند که روزی مردم ایران آزادی خود را در خیابانها جشن خواهند گرفت و کسانی را که در این دوران سخت در کنارشان ایستادند، از یاد نخواهند برد.
این مقاله را میتوانید اینجا بخوانید.
