نیروانا احسانی
به گزارش Montreal Gazette، شهرداری مونترال در یک سند داخلی که در تاریخ ۲۶ مارس ۲۰۲۵ تهیه شده و از طریق قانون دسترسی به اطلاعات به دست آمده، برای کارکنان خود دستورالعملی تنظیم کرده که شامل جملات نمونه، مراحل مشخص و حتا شیوهی توزیع بروشورهای دوزبانه است.
این سند با عنوان «رفتار نمونه در زبان فرانسوی: سازوکارهای اطلاعرسانی به شهروندان» منتشر شده است.
طبق این دستورالعمل، اگر یک شهروند به انگلیسی صحبت کند، کارمند موظف است ابتدا تلاش کند مکالمه را به زبان فرانسوی ادامه دهد. جملهی پیشنهاد شده چنین است: «سلام، خوشحالیم که به شما با زبان فرانسوی خدمترسانی میکنیم. اگر به این زبان ادامه دهم متوجه میشوید؟»
اگر شهروند زبان فرانسوی را نفهمد یا درخواست خدمت به انگلیسی کند، کارکنان باید «در صورت امکان» محدودیتهای قانونی در استفاده از زبانهای دیگر را که دولت فرانسوآ لوگو با لایحهی ۹۶ وضع کرده، توضیح دهند.
در چنین شرایطی میتوانند بروشوری ارائه دهند؛ نسخهی فرانسوی در معرض عموم قرار میگیرد، اما نسخهی دوزبانه تنها در صورت درخواست شهروند یا به ابتکار کارمند داده میشود.
لایحهی ۹۶ که اصلاحات گستردهای در منشور زبان فرانسوی (لایحهی ۱۰۱) ایجاد کرده، شرایط دسترسی به خدمات دولتی به زبان انگلیسی را محدود کرده است.
بر اساس این مقررات که از ژوئن ۲۰۲۳ اجرایی شد، تنها گروههایی خاص از جمله افرادی که پیش از ۱۳ مه ۲۰۲۱ صرفاً به انگلیسی با دولت در ارتباط بودهاند، کسانی که حق تحصیل به زبان انگلیسی دارند، بومیان و مهاجران تازهوارد (فقط برای شش ماه نخست اقامت) میتوانند خدمات دولتی به انگلیسی دریافت کنند.
همچنین در موارد اضطراری مرتبط با بهداشت، ایمنی عمومی یا اصول عدالت طبیعی، ارائهی خدمات به انگلیسی مجاز است.
در دفاتر شهرداری پوسترهای یکزبانهی فرانسوی نصب شده که با واژهی بزرگ «Bonjour» آغاز میشود و پیام میدهد: «ما از شما در زبان مشترک و رسمیمان استقبال میکنیم.» در حروف کوچکتر نوشته شده: «آیا مایل به دریافت خدمات به زبانی غیر از فرانسوی هستید؟ بررسی کنید آیا شامل استثناهای قانونی میشوید یا خیر.»
شهروندان با اسکن کد QR روی پوستر، به صفحهای دولتی دربارهی مقررات هدایت میشوند تا از قوانین مطلع شوند.
شهردار والری پلانت سال گذشته پیشنهاد کرده بود فروشگاهها مشتریان را فقط با «Bonjour» خوشامد بگویند و از عبارت «Bonjour-Hi» استفاده نکنند. اکنون این قاعده در شهرداری نیز تأیید شده است.
با وجود انتقادات و تمسخر از سوی بخشی از جامعهی انگلیسیزبان، محدودیتها همچنان برقرار است.
تماسگیرندگان با شمارهی ۳۱۱ مونترال ابتدا باید پیامی ۴۵ ثانیهای بشنوند و سپس به صورت مبتنی بر اعتماد تأیید کنند که شرایط لازم برای خدمات انگلیسی را دارند.
در وبسایت انگلیسی شهرداری نیز هشداری درج شده که محتوای انگلیسی تحت مقررات منشور زبان فرانسوی ارائه میشود.
در فوریهی ۲۰۲۵، دولت پلانت، ادارهی زبان فرانسوی (Bureau de la langue française) را برای نظارت بر اجرای مقررات لایحهی ۹۶ در سطح شهر تأسیس کرد.
پلانت آن زمان گفت: «ایجاد این اداره گامی تعیینکننده در تعهد ما برای ترویج و حفاظت از زبان مشترکمان است. این اداره مأموریت ما را در گسترش زبان فرانسوی در همهی نقاط شهر پیش خواهد برد و شهروندان را به ارزشگذاری بر میراث زبانیمان ترغیب خواهد کرد.»
این مطلب ابتدا با این لینک در کانال تلگرامی «مداد» منتشر شد.
