تحریریهی «مداد»
در شرایطی که شهروندان کانادایی هر روز بیشتر از گذشته از قیمتهای سرسامآور خودروهای جدید گلایه میکنند، این پرسش مطرح است: آیا این افزایش قیمتها صرفاً بخشی از روند عمومی تورم در کشور است یا بازار خودرو راه خود را از بقیهی اقتصاد جدا کرده و وارد مرحلهای تازه از «تورم اختصاصی» شده است؟
تحقیقات انجامشده توسط برایان مورفی، کارشناس دادههای بازار خودرو در کانادا، نشان میدهد که قیمت خودروهای پرتیراژ در یک دههی گذشته، فراتر از نرخ تورم عمومی افزایش یافتهاند؛ موضوعی که به پدیدهای به نام «Car-flation» یا «خودرو-فلاسیون» دامن زده است.
▪ یک شاخص مستقل برای سنجش واقعیت
مورفی برای تحلیل دقیقتر این وضعیت، شاخصی مستقل بهنام Vehicle Inflation Index (VII) طراحی کرده است. این شاخص مبتنی بر بررسی قیمت ده مدل خودروی غیرلوکس پرفروش در کانادا از سال ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۴ است.
شرط اصلی انتخاب این مدلها، تداوم تولید با نام و ساختار مشابه در این ده سال بود تا بتوان روند قیمتی آنها را بدون مداخلهی تغییرات بازاریابی تحلیل کرد.
نتایج نشان میدهد که شاخص VII در این بازهی زمانی به ۱/۴۰ رسیده؛ به این معنا که قیمت خودروهای منتخب بهطورمتوسط ۴۰ درصد افزایش یافتهاند. درحالیکه طبق دادههای ادارهی آمار کانادا (StatsCan)، شاخص قیمت مصرفکننده (CPI) در همین دوره تنها ۲۹ درصد رشد داشته است. بهعبارت دیگر، رشد قیمت خودروها حدود ۱۱ درصد بیشتر از تورم عمومی کشور بوده است.
▪ تفاوتی فراتر از اعداد
اما این تفاوت ۱۱ درصدی در عمل به چه معناست؟ اگر یک خودروی غیرلوکس در سال ۲۰۱۴ به قیمت ۳۰ هزار دلار عرضه میشد، امروز با در نظر گرفتن تورم باید حدود ۳۸٬۵۰۰ دلار قیمت میداشت. اما در واقع، بر اساس شاخص VII، قیمت آن به حدود ۴۲٬۱۲۰ دلار رسیده است.
این تفاوت قیمتی در حالی رقم خورده که بسیاری از شهروندان هنوز با سطح درآمد ۵ یا ۱۰ سال پیش خود دستوپنجه نرم میکنند، یا افزایش دستمزد آنها به اندازهی تورم نبوده است.
▪ چه چیزی باعث این شکاف شده؟
تحلیل مورفی از این افزایش قیمت، ترکیبی از عوامل ساختاری و استراتژیک صنعت خودروسازی را مسئول میداند:
-
افزایش هزینههای تولید
بالا رفتن قیمت مواد اولیه، نرخ دستمزد، نرخ ارز و اختلالهای زنجیرهی تأمین پس از همهگیری کرونا از جمله دلایل افزایش قیمت خودروها بوده است.
-
افزایش سطح استانداردهای فنی و ایمنی
امروز حتا خودروهای پایه نیز به امکاناتی چون نمایشگر لمسی، سیستمهای کمکی رانندگی، سنسورهای هشدار، تهویهی دیجیتال و اتصال به تلفن همراه مجهز شدهاند. این امکانات، اگرچه امنیت و آسایش را افزایش میدهند، ولی هزینهی تمامشده را نیز بالا بردهاند.
-
خروج خودروهای ارزانقیمت از بازار
خودروهایی مثل نیسان Micra که در سال ۲۰۱۵ به قیمت پایهی ۹٬۹۹۸ دلار عرضه میشدند، دیگر در بازار کانادا حضور ندارند. ارزانترین نسخهی نیسان Versa حالا بیش از ۲۰ هزار دلار قیمت دارد. این یعنی حتا «پایهترین» گزینهها نیز برای طبقهی متوسط بهسختی در دسترساند.
-
تغییر اولویتهای خودروسازان
بسیاری از برندها بهجای تمرکز بر تولید خودروهای اقتصادی، به تولید خودروهای برقی، SUVهای بزرگ و مدلهایی با حاشیهی سود بیشتر روی آوردهاند. این سیاست، گزینههای مقرونبهصرفه را محدودتر کرده است.
▪ تبعات اجتماعی و اقتصادی
اگرچه افزایش ۴۰ درصدی قیمت خودرو نسبت به ۲۹ درصد تورم عمومی در نگاه اول فاجعهآمیز به نظر نمیرسد، اما پیامدهای اجتماعی آن قابلچشمپوشی نیست.
خودرو برای بسیاری از خانوارها، تنها وسیلهی جابهجایی نیست؛ بلکه بخشی از زیرساخت دسترسی به شغل، آموزش، خدمات بهداشتی و ارتباط اجتماعی است. حذف گزینههای اقتصادی میتواند شکاف طبقاتی را در جامعه بیشتر کند و گروههای کمدرآمد را از حق دسترسی به حملونقل شخصی محروم سازد.
▪ آیندهای با گزینههای کمتر؟
گزارشهای منتشرشده از سوی رسانههای خودرویی نشان میدهد که روند حذف مدلهای اقتصادی احتمالاً ادامهدار خواهد بود. خودروسازان در حال سرمایهگذاری بر فناوریهای جدید، بهویژه خودروهای برقی و هوشمند هستند. این در حالی است که هنوز حمایت مالی یا تسهیلات کافی برای خریداران کمدرآمد از سوی دولتهای فدرال یا استانی در نظر گرفته نشده است.
تبلیغات: تعمیرگاه اتومو | AUTOMO
مکانیک، برق، الکترونیک، جلوبندی، ترمز و کولر انواع خودروهای آمریکایی، اروپایی، ژاپنی و کرهای
تلفن: 5146249779
این مطلب ابتدا با این لینک در کانال تلگرامی «مداد» منتشر شد.
